238 şirket borsadan çıkarılma sınırının altında: 3,1 milyon küçük yatırımcı etkileniyor

Güney Kore'de borsadan çıkarılma kriterlerinin sıkılaştırılmasının etkisi altındaki şirket sayısı 238'e ulaştı. Bu şirketlerdeki küçük yatırımcı sayısı basit toplamla 3 milyon 126 bin 710, ellerindeki hisselerin değerlemesi ise 7 trilyon 850,1 milyar won olarak hesaplandı.

Demokrat Parti (Democratic Party of Korea) milletvekili Park Min-kyu(박민규)'nun ofisinin Kore Borsası'ndan (Korea Exchange, KRX) aldığı verilere göre, 25 Ağustos'ta hisse fiyatı 1.000 won'un altında olan ya da piyasa değeri borsada kalma şartını karşılamayan şirket sayısı toplam 238 oldu. Düşük fiyatlı ve düşük piyasa değerli şirketleri hedef alan kriter sıkılaşmasının, küçük yatırımcı paylarına da 'geniş çapta' yayıldığı anlamına geliyor.

Piyasa bazında bakıldığında KOSPI'de kriterin altında kalan şirket sayısı 61 oldu. Piyasa değeri kriterini karşılamayan 39, hisse fiyatı kriterini karşılamayan 30 şirket bulunurken, her iki şartı da karşılamayan 8 şirket mükerrer sayımdan çıkarıldı.

KOSDAQ'ta ise 177 şirket kriterin altında kaldı. Piyasa değeri yetersiz 117, hisse fiyatı 1.000 won'un altında olan 91 şirket tespit edildi. Mükerrer şirketler çıkarıldığında bile bu rakam KOSPI'nin yaklaşık 3 katına denk geliyor.

Söz konusu şirketlerin toplam piyasa değeri KOSPI'de 2 trilyon 178,4 milyar won, KOSDAQ'ta 4 trilyon 615,3 milyar won olarak hesaplandı. Piyasa değeri kriteri ile düşük fiyat şartının, göreli olarak daha küçük ölçekli KOSDAQ şirketlerini 'daha ağır' etkilediği görülüyor.

Küçük yatırımcıların elindeki pay da az değil. 2025 mali yılı faaliyet raporlarına göre KOSPI'deki ilgili şirketlerin küçük yatırımcı sayısı 959 bin 878, bu yatırımcıların ellerindeki hisselerin geçen yıl sonu itibarıyla değerlemesi 1 trilyon 450 milyar won oldu.

KOSDAQ'taki ilgili şirketlerin küçük yatırımcı sayısı ise 2 milyon 166 bin 832 olarak kaydedildi. Bu yatırımcıların hisse değerlemesi 6 trilyon 400,1 milyar won olarak hesaplandı. İki piyasayı basitçe topladığımızda küçük yatırımcı sayısı 3 milyon 126 bin 710'a, değerleme ise 7 trilyon 850,1 milyar won'a ulaşıyor.

Küçük yatırımcı, en büyük hissedar ve onunla özel ilişkisi bulunan kişiler hariç, toplam çıkarılmış hisselerin yüzde 1'inden azına sahip yatırımcı anlamına geliyor. Ancak bir yatırımcının birden fazla hisseye sahip olabilmesi nedeniyle 3 milyon 126 bin 710 rakamında mükerrerlik olabileceği belirtiliyor. Borsadan çıkarılmanın, elde tutulan hisselerin değerinin tamamen sıfırlanacağı anlamına gelmediği de vurgulanıyor.

Yürürlükteki sisteme göre hisse fiyatının 30 işlem günü art arda 1.000 won'un altında kalması ya da piyasa değerinin borsada kalma kriterinin altına düşmesi durumunda şirket 'yönetim altındaki hisse' olarak ilan ediliyor. Bunun ardından 90 işlem günü içinde 45 işlem günü boyunca art arda ilgili kriteri karşılayamayan şirketler borsadan çıkarılma sürecine giriyor.

Kore Borsası, 1 Temmuz'da yürürlüğe giren borsa yönetmeliği değişikliğinin ardından 4'ünde (yerel saatle) itibarıyla hisse fiyatı ya da piyasa değeri kriterini karşılayamadığı için 'yönetim altındaki hisse' ilan edilen şirket sayısının 52 olduğunu açıkladı.

Finansal Hizmetler Komisyonu (FSC) ve Kore Borsası, bu yılın başında piyasa değeri kriterinin yükseltilmesini ve 1.000 won altı hisse fiyatı şartının yeni getirilmesini içeren borsadan çıkarılma reform planını duyurmuştu. Temmuz ayından itibaren KOSPI için 30 milyar won, KOSDAQ için 20 milyar won'luk piyasa değeri kriteri uygulanmaya başladı.

Hükümet ve finans otoriteleri, 4'ünde (yerel saatle) düzenlenen piyasa durumu değerlendirme toplantısında piyasa değeri kriterinin bir sonraki yükseltilme tarihini 6 ay ertelemeye karar verdi. Başlangıçta Ocak 2027'den itibaren KOSPI için 50 milyar won, KOSDAQ için 30 milyar won kriterinin uygulanması planlanıyordu; ancak yürürlük tarihi Temmuz 2027'ye ertelendi.

Bu kararla piyasa değeri 20-30 milyar won aralığındaki 200'e yakın KOSDAQ şirketi, şimdilik ek kriter uygulamasından kaçınmış oldu. Ancak erteleme süresi sona erdiğinde uygulama kapsamının yeniden genişleyebileceği belirtiliyor.

Park'ın ofisinden alınan verilere göre, Temmuz 2027 itibarıyla sıkılaştırılmış kriterlere takılacak şirket sayısı 471 olarak hesaplandı. Bunların 114'ü KOSPI'de, 357'si KOSDAQ'ta bulunuyor.

Park Min-kyu(박민규) Demokrat Parti (Democratic Party of Korea) milletvekili, "zayıf ve sınır durumundaki şirketlerin zamanında tasfiye edilmesi ve KOSDAQ piyasasının sağlığının artırılması arzu edilen bir yön" dedi, ancak "piyasa değeri ya da hisse fiyatı gibi tek tip kriterlerle borsadan çıkarılma kararı alınırsa, sağlam şirketlerin ve teknoloji özel şirketlerinin bile piyasadan çıkarılma riskiyle karşı karşıya kalabileceğini" belirtti. Milletvekilinin açıklaması, sıkılaştırılmış kriterlerin sağlam şirketleri de vurabileceği endişesini yansıtıyor.

Park, "KOSDAQ borsadan çıkarılma piyasa değeri kriterinin yükseltilmesinin 6 ay ertelenmiş olması nedeniyle, sağlam şirketlerin piyasadan çıkarılmasının, küçük yatırımcı zararının ve yatırım ekosisteminin daralmasına yol açmaması için mali sağlamlık, teknoloji gücü ve büyüme potansiyeli gibi unsurları kapsamlı şekilde değerlendirecek bir tamamlayıcı mekanizma oluşturulması gerektiğini" söyledi. Güney Kore'nin önde gelen hisselerinde küçük yatırımcı sayısının hızla arttığı eğilimin aksine, bu veriler düşük fiyatlı ve piyasa değeri yetersiz hisselerde bireysel yatırımcı payının ne kadar büyük olduğunu gösteriyor.